İtalya’da Avrupa Birliği araştırma
projesi kapsamında bilim adamları harici bir iskelet prototipi
geliştirdi. Testlere başlanan bu sistem belden aşağısı felç olan
hastalara yardım edecek. 19 yaşındaki Marius Ciustea yakın zamanda bir
kayak kazası geçirmiş ve şu an iki ayağını da hissetmiyor. Fakat
Marius’un gülmek için artık çok iyi bir sebebi var:
“Mutluyum, çünkü kısa da olsa tekrar ayağa kalkabiliyorum ve yürüyüp
hareket edebiliyorum. Umarım ayaklarımı yeniden hissedebilirim.”
Fizyoterapistler ve nörologlara göre bu prototip büyük avantajlar barındırıyor.
Federica Tamburella, Fizyoterapist:
“Hastalar bu paralel çubuklarda bilinen rehabilitasyon teknikleriyle ve
yardım almaksızın yürüyemezler. Yürüme hissini tekrar edinmeleri
imkansız. Ama bu harici iskelet bu hissi, dinamik bir şekilde tekrar
edinmelerini sağlıyor. Hastalar kalça kemiklerini hareket ettirebiliyor
ve bu hareketler mevcut tüm rehabilitasyon teknikleri için çok önemli.”
Marco Molinari, Nörolog, Fondazione Santa Lucia Hospital:
“Tekrar yürüyebilmek hastaların psikolojik durumu için de son derece
önemli. Oturdukları yerde bir çocuğun görüş seviyesine sahipken ayakta
durdukları zaman diğer yetişkinlerle aynı seviyede bakabiliyorlar ve bu
kısa süreli bile olsa çok fark yaratıyor.”
Fakat araştırmacılar daha fazlasına ulaşmak istiyor. Hayalleri,
felçlilerin kendi beyinleriyle bu sistemi kontrol ederek
yürüyebilmelerini sağlamak. Oldukça iddialı ve zorluklarla dolu bir
hedef.
Michel Ilzkovitz, Telekomünikasyon mühendisi, Space Applications Services:
“Hedefimiz hastanın beyin zarından gelen sinyalleri algılayarak harici
iskeleti kotrol edebilen bir sistem geliştirmek. Şu an bunu yapamıyoruz.
Öncelikle en büyük engel kafatası. Çünkü kafatası beyin sinyalleriyle
bu sinyalleri ölçmek için geliştirilen sistemler arasında yer alıyor. Bu
da sinyalleri net bir şekilde almamızı engelliyor. İkinci sorun, harici
iskeletin yaydığı titreşimler. Sabit ve yüksek ses beyin sinyallerinin
kalitesini etkiliyor.”
Araştırmacılar bu zorlukları aşmak için beyne giden daha kısa
yolları inceliyor. Bu kısa yollardan bir tanesi de gözler. Retinanın
beyni harekete geçirmesi için çalışıyorlar. Bu şekilde, iskelet
robotları kontrol edebilecek daha etkin beyin sinyallerini teşhis edip
ayrıştırabiliyorlar.
Guy Cheron, Nörofizyolog, Université Libre de Bruxelles:
“Göze gönderdiğimiz sinyallerin belli bir dalga boyunda retinaya
ulaştığını biliyoruz. Beyin, gönderdiğimiz sinyalleri okumak için bu
dalga boylarını karşılaştırır. Bizler araştırmacılar ve nörologlar
olarak bu dalga boylarını zaten biliyoruz ve beyinden gelen sinyaller
içinden onları ayırıp muhafaza edebiliyoruz. İşte bu beyin dalgaları
harici iskeletleri kontrol edebiliyor.”
Bilim adamlarına göre, bu son derece karmaşık araştırma, felçli hastaların derdine ancak birkaç yıl sonra derman olabilecek.
Michel Ilzkovitz, Telekomünikasyon mühendisi, Space Applications Services:
“Üzerinde çalıştığımız bu sistemin piyasaya sunulması için en az 3 ila 5
yıla ihtiyacımız var. Bu süre içinde sistemi daha güçlü, kullanımı
kolay ve daha ucuz hale getirmeliyiz.”
mindwalker-project.eu
projesi kapsamında bilim adamları harici bir iskelet prototipi
geliştirdi. Testlere başlanan bu sistem belden aşağısı felç olan
hastalara yardım edecek. 19 yaşındaki Marius Ciustea yakın zamanda bir
kayak kazası geçirmiş ve şu an iki ayağını da hissetmiyor. Fakat
Marius’un gülmek için artık çok iyi bir sebebi var:
“Mutluyum, çünkü kısa da olsa tekrar ayağa kalkabiliyorum ve yürüyüp
hareket edebiliyorum. Umarım ayaklarımı yeniden hissedebilirim.”
Fizyoterapistler ve nörologlara göre bu prototip büyük avantajlar barındırıyor.
Federica Tamburella, Fizyoterapist:
“Hastalar bu paralel çubuklarda bilinen rehabilitasyon teknikleriyle ve
yardım almaksızın yürüyemezler. Yürüme hissini tekrar edinmeleri
imkansız. Ama bu harici iskelet bu hissi, dinamik bir şekilde tekrar
edinmelerini sağlıyor. Hastalar kalça kemiklerini hareket ettirebiliyor
ve bu hareketler mevcut tüm rehabilitasyon teknikleri için çok önemli.”
Marco Molinari, Nörolog, Fondazione Santa Lucia Hospital:
“Tekrar yürüyebilmek hastaların psikolojik durumu için de son derece
önemli. Oturdukları yerde bir çocuğun görüş seviyesine sahipken ayakta
durdukları zaman diğer yetişkinlerle aynı seviyede bakabiliyorlar ve bu
kısa süreli bile olsa çok fark yaratıyor.”
Fakat araştırmacılar daha fazlasına ulaşmak istiyor. Hayalleri,
felçlilerin kendi beyinleriyle bu sistemi kontrol ederek
yürüyebilmelerini sağlamak. Oldukça iddialı ve zorluklarla dolu bir
hedef.
Michel Ilzkovitz, Telekomünikasyon mühendisi, Space Applications Services:
“Hedefimiz hastanın beyin zarından gelen sinyalleri algılayarak harici
iskeleti kotrol edebilen bir sistem geliştirmek. Şu an bunu yapamıyoruz.
Öncelikle en büyük engel kafatası. Çünkü kafatası beyin sinyalleriyle
bu sinyalleri ölçmek için geliştirilen sistemler arasında yer alıyor. Bu
da sinyalleri net bir şekilde almamızı engelliyor. İkinci sorun, harici
iskeletin yaydığı titreşimler. Sabit ve yüksek ses beyin sinyallerinin
kalitesini etkiliyor.”
Araştırmacılar bu zorlukları aşmak için beyne giden daha kısa
yolları inceliyor. Bu kısa yollardan bir tanesi de gözler. Retinanın
beyni harekete geçirmesi için çalışıyorlar. Bu şekilde, iskelet
robotları kontrol edebilecek daha etkin beyin sinyallerini teşhis edip
ayrıştırabiliyorlar.
Guy Cheron, Nörofizyolog, Université Libre de Bruxelles:
“Göze gönderdiğimiz sinyallerin belli bir dalga boyunda retinaya
ulaştığını biliyoruz. Beyin, gönderdiğimiz sinyalleri okumak için bu
dalga boylarını karşılaştırır. Bizler araştırmacılar ve nörologlar
olarak bu dalga boylarını zaten biliyoruz ve beyinden gelen sinyaller
içinden onları ayırıp muhafaza edebiliyoruz. İşte bu beyin dalgaları
harici iskeletleri kontrol edebiliyor.”
Bilim adamlarına göre, bu son derece karmaşık araştırma, felçli hastaların derdine ancak birkaç yıl sonra derman olabilecek.
Michel Ilzkovitz, Telekomünikasyon mühendisi, Space Applications Services:
“Üzerinde çalıştığımız bu sistemin piyasaya sunulması için en az 3 ila 5
yıla ihtiyacımız var. Bu süre içinde sistemi daha güçlü, kullanımı
kolay ve daha ucuz hale getirmeliyiz.”
mindwalker-project.eu
